GERİ DÖN

Ders Öğretim Planı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS
7011001372026 TIBBİ VE AROMATİK BİTKİ ÜRETİM İLKELERİ Ders 1 1 3,00

Dersin Seviyesi

Önlisans

Dersin Sunulduğu Dil

Türkçe

Dersin Amacı

Bu dersin amacı, öğrencilere tıbbi ve aromatik bitkilerin tanımı, sınıflandırılması, ekonomik ve kültürel önemi hakkında temel bilgi kazandırmak; bu bitkilerin yetiştirilmesinde uygulanan agronomik ilkeleri (ekolojik istekler, çoğaltma yöntemleri, bakım işlemleri, hasat ve hasat sonrası işlemler) kavratmaktır. Öğrencinin, tıbbi ve aromatik bitki üretiminde kaliteyi ve verimi etkileyen faktörleri (iklim, toprak, stres koşulları, hasat zamanı) bilimsel bir bakış açısıyla değerlendirebilme yetisi kazanması hedeflenir.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri

Doç. Dr. Merve GÖRE AKYÜZ

Öğrenme Çıktıları

1 Tıbbi ve aromatik bitkileri tanımlar ve sınıflandırır.
2 Tıbbi ve aromatik bitki türlerinin ekolojik isteklerini (iklim, toprak, su) tarif eder.
3 Generatif ve vegetatif çoğaltma yöntemlerini karşılaştırır ve türe uygun yöntemi seçer.
4 Sekonder metabolit birikimini etkileyen faktörleri (stres, hasat zamanı, çevresel koşullar) analiz eder.
5 Hasat ve hasat sonrası işlemlerin (kurutma, damıtma, depolama) ürün kalitesine etkisini değerlendirir.

Öğretim Sistemi

Birinci Öğretim

Dersin Ön Koşulu Olan Dersler

yok

Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar

yok

Dersin İçeriği

Tıbbi ve aromatik bitkilerin tanımı, sınıflandırılması ve tarımsal/ekonomik önemi; doğal yayılış alanları ve kültüre alma süreçleri; tıbbi ve aromatik bitki üretiminde ekolojik istekler (iklim, toprak, ışık, su); çoğaltma yöntemleri (generatif ve vegetatif); yetiştirme teknikleri (toprak hazırlığı, ekim-dikim, gübreleme, sulama, yabancı ot ve hastalık-zararlı yönetimi); sekonder metabolit birikimini etkileyen agronomik ve çevresel faktörler; hasat zamanı ve hasat teknikleri; hasat sonrası işlemler (kurutma, damıtma, depolama); iyi tarım uygulamaları (GAP) ve organik üretim ilkeleri; sertifikasyon ve kalite standartları; sektörün güncel durumu ve pazar yapısı.

Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği

Hafta Konular (Teorik) Uygulama Öğretim Yöntem ve Teknikleri Ön Hazırlık
1 Tıbbi ve aromatik bitkilere giriş: tanım, sınıflandırma, tarımsal ve ekonomik önem Tanışma; uygulama alanı/laboratuvar tanıtımı, güvenlik kuralları, dönem uygulama planının tanıtımı Anlatım, soru-cevap; laboratuvar/arazi alanı tanıtımı ve gösteri Ders izlencesinin incelenmesi
2 Tıbbi ve aromatik bitkilerin doğal yayılışı, kültüre alma süreci ve Türkiye'deki durum Tür-ekoloji uyumu değerlendirmesi: arazi/sera koşullarının gözlemlenmesi ve kayıt altına alınması Anlatım, tartışma; arazi/sera gözlem uygulaması Türkiye'deki tıbbi-aromatik bitki üretim alanları hakkında ön okuma
3 Ekolojik istekler I: iklim ve toprak faktörleri tür-ekoloji uyumu değerlendirmesi: arazi/sera koşullarının gözlemlenmesi ve kayıt altına alınması nlatım, örnek olay incelemesi; arazi/sera koşullarının gözlemlenmesi ve kayıt tutma uygulaması İklim ve toprak faktörleri konusunun ön okuması
4 Ekolojik istekler II: su, ışık ve tür-lokasyon uyumu Anlatım, tartışma Ekolojik istekler I konusunun tekrarı
5 Çoğaltma yöntemleri I: generatif çoğaltma (tohum, çimlendirme, fide üretimi) Generatif çoğaltma uygulaması: tohum ekimi, çimlendirme testi ve fide üretimi Anlatım, gösteri; tohum ekimi ve çimlendirme test uygulaması Generatif çoğaltma yöntemleri hakkında ön okuma
6 Çoğaltma yöntemleri II: vegetatif çoğaltma (çelik, rizom) Vegetatif çoğaltma uygulaması: çelik alma, kök/rizom bölme denemeleri Anlatım, gösteri; çelik alma ve rizom bölme uygulaması Vegetatif çoğaltma yöntemleri hakkında ön okuma
7 Yetiştirme teknikleri: toprak hazırlığı, ekim/dikim, gübreleme ve sulama Dikim uygulaması: arazi/sera/saksı ortamına dikim, gübreleme ve sulama programı oluşturma Anlatım, problem çözme; dikim, gübreleme ve sulama programı hazırlama uygulaması Çoğaltma yöntemleri konusunun tekrarı
8 Ara sınav Yazılı sınav 1-7. hafta konularının tekrarı
9 Sekonder metabolit birikimini etkileyen faktörler: stres koşulları, gelişim dönemi, çevresel etkiler Anlatım, tartışma, literatür tarama Sekonder metabolit kavramının ön okuması
10 Sekonder metabolit birikimini etkileyen faktörler: stres koşulları, gelişim dönemi, çevresel etkiler Anlatım, örnek olay incelemesi, tartışma 9. hafta konusunun tekrarı ve derinleştirilmesi
11 Hasat zamanı ve hasat teknikleri: türe özgü hasat kriterleri Kurutma uygulaması: farklı kurutma yöntemlerinin denenmesi ve nem/renk gözlemi Anlatım, gösteri; kurutma yöntemleri denemesi ve nem/renk gözlem uygulaması Hasat kriterleri hakkında ön okuma
12 Hasat sonrası işlemler: kurutma ve damıtma yöntemleri Damıtma (hidrodistilasyon) uygulaması ve uçucu yağ verim hesaplaması Anlatım, gösteri; hidrodistilasyon uygulaması ve verim hesaplama Damıtma yöntemleri hakkında ön okuma
13 Depolama, kalite standartları, sektörün güncel yapısı, pazar dinamikleri ve genel değerlendirme Anlatım, tartışma, sunum Kalite standartları ve sektör yapısı hakkında güncel kaynak taraması
14 Final Sınavı Uygulama raporu hazırlama, dönem sonu sunum ve genel değerlendirme Yazılı sınav; uygulama raporu sunumu ve genel değerlendirme 9-13. hafta konularının tekrarı, uygulama raporunun tamamlanması

Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar

ders sunumları

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları

Anlatım (düz anlatım, sunum destekli) Soru-cevap ve sınıf içi tartışma Örnek tür/uygulama incelemesi Görsel materyal ve video destekli anlatım (yetiştirme, hasat, damıtma süreçleri) Bireysel/grup ödevi ve sunum Güncel literatür/sektör haberleri taraması ve sınıfta paylaşım Saha/işletme örnekleri üzerinden tartışma (mümkünse davetli konuşmacı veya görsel saha ziyareti) Ara sınav ve final sınavına yönelik tekrar/değerlendirme oturumları

Değerlendirme

Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri Adet Değer
Ara Sınav 1 60
Alan Çalışması 6 40
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri Adet Değer
Final Sınavı 1 60
Uygulama/Pratik 8 40
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 60

Staj Durumu

yok

İş Yükü Hesaplaması

Etkinlikler Sayısı Süresi (saat) Toplam İş Yükü (saat)
Ara Sınav 1 1 1
Final Sınavı 1 1 1
Uygulama/Pratik 8 8 64
Alan Çalışması 6 6 36
Toplam İş Yükü (saat) 102

Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi

PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7 PÇ 8 PÇ 9 PÇ 10
ÖÇ 1 2 3
ÖÇ 2 3 4
ÖÇ 3 3
ÖÇ 4 3 3 3
ÖÇ 5 2 3
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek