GERİ DÖN

Ders Öğretim Planı


Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS
1001001302010 BİLGİSAYAR Ders 1 2 4,00

Lisans


Türkçe


Öğrencilerin bilgisayar teknolojilerini mesleki ve akademik çalışmalarda etkin biçimde kullanabilme becerisi kazanmalarını sağlamak.


Prof. Dr. Tevfik CEYHAN, Prof.Dr. Faik Ozan DÜZBASTILAR


1 Bilişim teknolojilerine ilişkin temel kavramları tanımlar ve bilgisayar donanım–yazılım ilişkisini açıklar.
2 Bilgisayarın çalışma prensibini ve işletim sistemlerinin temel özelliklerini kavrar; farklı işletim sistemlerini karşılaştırabilir.
3 Microsoft Office uygulamalarını (Word, Excel, PowerPoint) etkin biçimde kullanarak belge, tablo, grafik ve sunum hazırlar.
4 Excel’de formül ve fonksiyonları kullanarak veri analizi yapar, hata kodlarını tanır ve uygun çözümler geliştirir.

Birinci Öğretim


Yok


Yok


Temel bilgisayar bilgisi ve donanım, işletim sistemleri, internet ve e-posta kullanımı, MS-Word ile belge hazırlama, MS-Excel ile tablo ve veri analizi, MS-PowerPoint ile sunum hazırlama.


Hafta Konular (Teorik) Laboratuvar Öğretim Yöntem ve Teknikleri Ön Hazırlık
1 Bilgisayar kavramı, donanım ve yazılım bileşenleri, giriş/çıkış birimleri, bilgisayar sınıfları ve kullanım alanları. Laboratuvardaki bilgisayarların donanım bileşenlerinin tanıtımı; temel donanım haritasının çıkarılması; girdi–işleme–çıktı akışının günlük örneklerle eşleştirilmesi. Anlatım, soru–cevap, tartışma, görsel sunum ve laboratuvar uygulamaları. Öğrencilerin temel bilgisayar terimlerini internet üzerinden araştırması; günlük yaşamda kullanılan bilgisayar türlerine örnekler bulması.
2 İşletim sistemi kavramı, görevleri ve temel özellikleri; metin tabanlı ve pencere tabanlı işletim sistemleri; Windows, macOS, Linux dağıtımları; ulusal işletim sistemi Pardus; mobil işletim sistemleri. Windows ve Linux arayüzlerinin karşılaştırılması; dosya yönetimi ve görev yöneticisi uygulamaları; sanal ortamda veya canlı USB ile bir Linux dağıtımının açılması ve temel gezinme işlemlerinin gösterilmesi. Anlatım, soru–cevap, tartışma, görsel sunum ve laboratuvar uygulamaları Öğrencilerin internetten farklı işletim sistemi türlerini (Windows, macOS, Linux, Android, iOS) araştırması ve özelliklerini karşılaştırmaya yönelik kısa notlar çıkarması.
3 Bit ve byte kavramı; 32/64 bit işlemciler ve bellek adresleme; sayı sistemleri (ikili, sekizli, onluk, onaltılık) ve dönüşümler; dosya boyutları ve bellek hesaplamaları; renklerin sayısal temsili (RGB, gri tonlama); program, algoritma ve akış şeması kavramları; derleyici ve yorumlayıcı farkı; programlama dillerine giriş (C, C++, Java, Python); yapay zekâ, makine öğrenmesi ve derin öğrenmeye genel bakış Sayı sistemleri dönüşümleri (ikili–onluk–onaltılık) alıştırmaları; dosya boyutu ve depolama kapasitesi hesaplamaları; Excel veya benzeri bir programda RGB renk değerleriyle gri tonlama tablosu oluşturma; basit bir “not ortalaması hesaplama” akış şeması çizimi. Anlatım, soru–cevap, uygulamalı problem çözme, görsel sunum ve laboratuvar çalışmaları Öğrencilerin internet üzerinden sayı sistemleri ve dönüşümleri ile ilgili temel kaynakları incelemesi; günlük hayatta kullanılan renk kodlamaları (ör. HTML renk kodları) hakkında örnekler araştırması.
4 Windows masaüstü ve arayüz öğeleri (başlat menüsü, görev çubuğu, sistem tepsisi, pencere kontrolleri); sürücüler ve çevre birimleri; bağlantı standartları (USB, HDMI, VGA, LAN, Bluetooth, Wi-Fi); çözünürlük, DPI ve ekran ayarları; klavye düzenleri ve kısayollar; dosya sistemleri (FAT32, exFAT, NTFS) ve dosya/klasör yönetimi; dosya adlandırma kuralları ve uzantılar. Windows üzerinde dosya ve klasör oluşturma, yeniden adlandırma ve düzenleme; dosya uzantılarının görüntülenmesi; ekran çözünürlüğü ve DPI ayarlarının değiştirilmesi; USB 2.0 ve 3.0 aygıtlarının karşılaştırılması; klavye kısayollarının (ör. Ctrl+C, Ctrl+V, Alt+Tab) uygulamalı gösterimi. Anlatım, soru–cevap, gösteri, laboratuvar uygulamaları ve etkileşimli pratik çalışmalar. Öğrencilerin internetten Windows arayüzü, dosya sistemleri ve bağlantı türleri hakkında temel bilgiler araştırması; kendi bilgisayarlarında dosya/klasör yönetimi denemeleri yapması.
5 Ağ ve internet kavramı; internet servisleri (web, e-posta, FTP, Telnet/SSH, sohbet, RSS); DNS ve alan adı sistemi; URL yapısı ve port numaraları; e-posta yazım kuralları (konu, hitap, paragraf, imza, ek dosya gönderimi); güvenlik tehditleri (phishing vb.); arama motorları ve gelişmiş arama teknikleri. Üniversite e-posta hesabıyla doğru formatta e-posta yazma; phishing örneklerini inceleyerek güvenlik işaretlerini belirleme; DNS/URL parçalama alıştırmaları; arama motorlarında gelişmiş arama operatörleri (tırnak, site:, filetype:, OR/–) kullanarak hedefli bilgi arama uygulamaları. Anlatım, soru–cevap, gösteri, tartışma, laboratuvar uygulamaları. Öğrencilerin internetten DNS, URL yapısı ve e-posta yazım kuralları hakkında kısa bilgiler araştırması; örnek phishing e-postaları incelemesi.
6 Excel’in amacı ve kullanım alanları; çalışma kitabı/çalışma sayfası/hücre kavramları; satır–sütun–hücre adresleme; Excel sekmeleri: Dosya, Giriş, Ekle, Sayfa Düzeni, Formüller, Veri, Gözden Geçir, Görünüm. Kısa giriş: formül mantığı (=), temel aritmetik (+, −, *, /). Yeni çalışma kitabı oluşturma, kaydetme/açma/kapama; çalışma sayfası ekleme–yeniden adlandırma–silme/gizle–göster–taşıma; temel veri girişi (metin/sayı). Anlatım, gösteri, soru–cevap, laboratuvar uygulaması. İnternetten “Excel sekmeleri ve temel kavramlar” araştırması; kendi cihazında Excel arayüzünü gezme.
7 Hücreler arası geçiş ve seçim; taşıma–kopyalama; içerik temizleme; biçimlendirme (Yazı Tipi/Hizalama/Sayı grupları, mini araç çubuğu); satır–sütun ekle/sil; yükseklik–genişlik ayarı; en uygun yükseklik/genişlik; gizle–göster. Biçimlendirme uygulamaları (metin, hizalama, sayı formatı); satır–sütun ekle/sil; “en uygun genişlik/yükseklik”; gizle–göster senaryoları; küçük tabloyu düzenleme. Anlatım, gösteri, soru–cevap, adım adım laboratuvar. İnternetten “hücre biçimlendirme örnekleri” araştırması; örnek bir tablo getir
8 Ara Sınav
9 Formül yazımı ve başvuru türleri (tek hücre, aralık); matematik–trigonometri: TOPLA, ÇARPIM, KAREKÖK, MUTLAK, LOG, LN, LOG10, MOD, Pİ, COS/SİN/TAN, RADYAN/DERECE; yuvarlama: YUVARLA, YUKARIYUVARLA, AŞAĞIYUVARLA, TAMSAYI, TEK, ÇİFT; istatistik: ORTALAMA, MAK, MİN, ORTANCA, BOŞLUKSAY, EĞERSAY; tarih–saat: BUGÜN, ŞİMDİ, (GÜN/AY/YIL). Aralıklarla TOPLA/ÇARPIM; MOD/MUTLAK/KAREKÖK örnekleri; YUVARLA ve varyantları ile çoklu örnek; ORTALAMA/MAK/MİN/ORTANCA uygulamaları; BUGÜN/ŞİMDİ ile tarih damgası. Anlatım, örnek çözüm, soru–cevap, laboratuvar çalışması İnternetten “en sık kullanılan Excel fonksiyonları” listesi incele; küçük veri seti hazırla.
10 Mantıksal fonksiyonlar: EĞER, VE, YADA, DEĞİL; veri listeleri/tablolar ve sıralama; temel grafik oluşturma–biçimlendirme; Excel hata kodları ve çözüm önerileri: #AD? (#NAME?), #YOK (#N/A), #BAŞV! (#REF!), #BOŞ! (#NULL), #SAYI/0! (#DIV/0!), #DEĞER! (#VALUE!), #SAY! (#NUM!), “#######” genişlik uyarısı. EĞER ile “geçti–kaldı”; VE/YADA ile çok koşullu puanlama; liste oluşturma ve A→Z/Z→A sıralama; basit sütun grafik; hata üret–teşhis et–düzelt (ör. #REF!, #DIV/0!, #DEĞER!). Anlatım, gösteri, vaka/örnek çözümü, laboratuvar uygulaması. İnternetten “sıralama ve grafik türleri” kısa inceleme; örnek veri listesi getir.
11 Word arayüzü; sekmeler ve gruplar (Dosya, Giriş, Ekle, Sayfa Düzeni); yeni belge oluşturma, kaydetme ve açma; yazı yazma ve temel düzenleme işlemleri (kes, kopyala, yapıştır, geri al/ileri al). Belge oluşturma; yazı tipi değiştirme; kalın, italik, altı çizili uygulamaları; paragraf hizalama; madde işaretli ve numaralı liste oluşturma. Anlatım, gösteri, soru–cevap, laboratuvar uygulaması. Öğrenciler internetten “MS Word temel kullanım” videolarını izleyip örnek bir paragraf hazırlar.
12 Sayfa kenar boşlukları, yönlendirme (dikey/yatay), sayfa boyutu; başlık ve altbilgi ekleme; paragraf stilleri; tablo ekleme ve düzenleme; tablo biçimlendirme araçları. Sayfa kenar boşluğu ayarlama; başlık ve altbilgi ekleme; tablo ekleyip hücreleri birleştirme/bölme; tablo kenarlıkları ve gölgelendirme. Anlatım, uygulamalı gösteri, laboratuvar çalışması. Öğrenciler örnek bir rapor sayfası bularak biçimlendirme özelliklerini inceler.
13 İçindekiler tablosu oluşturma; dipnot ve sonnot ekleme; şekil, resim ve tablo başlıkları; alıntılar ve kaynakça; yazım denetimi ve dil araçları; belgeyi yazdırmaya hazırlama. İçindekiler tablosu oluşturma; dipnot/sonnot ekleme; kaynakça ekleme; belgede otomatik başlık numaralandırma; yazım denetimi uygulaması. Anlatım, soru–cevap, uygulamalı laboratuvar, proje tabanlı çalışma. Öğrenciler internetten “Word’de rapor hazırlama” örneklerini araştırır.
14 Sunum programlarının amacı; farklı sunum yazılımları (MS PowerPoint, Google Slides, LibreOffice Impress, Prezi, Canva); PowerPoint arayüzü, sekmeler ve gruplar; yeni sunu oluşturma ve kaydetme; slayt ekleme, silme ve düzenleme; metin kutusu kullanımı. Yeni bir sunum dosyası açma; başlık ve içerik slaytları oluşturma; farklı slayt düzenlerini uygulama; metin kutusu ekleyip biçimlendirme; temel yazı tipi ve renk ayarları. Anlatım, gösteri, soru–cevap, laboratuvar uygulaması. Öğrenciler internetten PowerPoint ve diğer sunum yazılımlarının farklı özelliklerini araştırır ve kısa not çıkarır.
15 Slayt temaları ve arka plan düzenleme; görsel, şekil ve tablo ekleme; SmartArt grafikleri; grafik ve medya nesneleri ekleme; geçişler ve animasyonlar; slayt gösterisi ayarları; sunum hazırlarken dikkat edilecek noktalar (okunabilirlik, görsel tasarım, süre yönetimi). Slayt temasını değiştirme ve arka plan uygulaması; resim ve şekil ekleme; tablo ve grafik oluşturma; geçiş ve animasyon ekleme; kısa bir sunum dosyası hazırlayıp sınıfta sunma. Anlatım, gösteri, proje tabanlı laboratuvar uygulaması. Öğrenciler internetten “etkili sunum teknikleri” ile ilgili örnekler araştırır.
16 Final Sınavı

Ders kapsamında temel kaynak olarak ders notları kullanılacaktır. Ayrıca, öğrencilerin Microsoft Office ve internet uygulamalarıyla ilgili çevrimiçi eğitim materyallerinden yararlanmaları önerilir.


Anlatım, soru-cevap, laboratuvar uygulamaları, bireysel ödev çalışması.


Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri Adet Değer
Ara Sınav 1 80
Ev Ödevi 1 20
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri Adet Değer
Final Sınavı 1 100
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 60

Yok


Etkinlikler Sayısı Süresi (saat) Toplam İş Yükü (saat)
Ara Sınav 1 1 1
Final Sınavı 1 1 1
Derse Katılım 14 2 28
Uygulama/Pratik 14 2 28
Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma 1 18 18
Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma 1 20 20
Ev Ödevi 1 15 15
Toplam İş Yükü (saat) 111

PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7 PÇ 8 PÇ 9 PÇ 10 PÇ 11
ÖÇ 1 5 3 2
ÖÇ 2 4 3 3
ÖÇ 3 5 3 1
ÖÇ 4 4 5 3
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek