GERİ DÖN

Ders Öğretim Planı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS
9248015112025 Arkeometrik Analiz Yöntemleri Seçmeli Ders Grubu 1 1 6,00

Dersin Seviyesi

Yüksek Lisans

Dersin Sunulduğu Dil

Türkçe

Dersin Amacı

Kültür varlıklarının incelenmesinde kullanılan temel arkeometrik analiz yöntemlerini tanıtmak; farklı malzeme grupları için uygun analitik teknikleri öğretmek; tahribatlı ve tahribatsız analiz yaklaşımlarını değerlendirmek ve öğrencilerin analiz sonuçlarını koruma süreçlerine entegre ederek bilimsel analiz raporu hazırlayabilmelerini sağlamaktır.

Dersi Veren Öğretim Görevlisi/Görevlileri

Prof. Dr. Tamer Yıldırım

Öğrenme Çıktıları

1 Arkeometrinin temel kavramlarını ve kültür varlıklarının incelenmesindeki rolünü açıklar.
2 Organik, inorganik ve kompozit malzemeler ile analitik stratejiler.
3 Tahribatlı ve tahribatsız analizler, numune alma ve belgeleme.
4 Numune alma ve analitik süreç yönetimi ilkelerini uygular.
5 Makroskobik ve mikroskobik inceleme yöntemlerini açıklar.
6 Spektroskopik, difraksiyon ve mikroyapısal analiz tekniklerini değerlendirir.
7 Isıl ve fiziksel analiz yöntemlerinin kullanım alanlarını açıklar.
8 Organik kalıntı analizlerinin koruma çalışmalarındaki önemini yorumlar.
9 Analiz sonuçlarını provenans, sahtecilik ve koruma uygulamalarında değerlendirir.
10 Bilimsel analiz raporu hazırlayabilir ve sonuçları koruma süreçlerine entegre edebilir.

Öğretim Sistemi

Birinci Öğretim

Dersin Ön Koşulu Olan Dersler

yok

Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar

yok

Dersin İçeriği

Bu ders kapsamında arkeometrinin temel kavramları, kültür varlıklarında kullanılan organik ve inorganik malzemeler, numune alma yöntemleri ve analitik süreç yönetimi ele alınacaktır. Makroskobik ve mikroskobik incelemeler, XRF, FTIR, Raman, UV-Vis, XRD, SEM-EDS, TGA, DTA, DSC, GC-MS ve HPLC gibi temel analiz yöntemleri tanıtılacaktır. Analiz sonuçlarının provenans araştırmaları, sahtecilik incelemeleri ve koruma uygulamalarında kullanımı vaka çalışmaları üzerinden değerlendirilerek öğrencilerin bilimsel analiz raporu hazırlama becerilerinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.

Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği

Hafta Konular (Teorik) Öğretim Yöntem ve Teknikleri Ön Hazırlık
1 Arkeometri, koruma bilimi, analizin koruma sürecindeki rolü ve etik ilkeler. Okuma, sunum, tartışma yok
2 Organik, inorganik ve kompozit malzemeler ile analitik stratejiler. Okuma, sunum, tartışma yok
3 Tahribatlı ve tahribatsız analizler, numune alma ve belgeleme. Okuma, sunum, tartışma yok
4 Makroskobik gözlem, stereo ve polarizan mikroskop incelemeleri. Okuma, sunum, tartışma yok
5 XRF, FTIR ve Raman spektroskopik analiz yöntemleri. Okuma, sunum, tartışma yok
6 UV-Vis, taşınabilir analiz cihazları ve yerinde analiz uygulamaları. Okuma, sunum, tartışma yok
7 Ara Sınav / Uygulama Çalışması Ara Sınav / Uygulama Çalışması Ara Sınav / Uygulama Çalışması
8 XRD ile faz ve mineral analizleri. Okuma, sunum, tartışma yok
9 SEM-EDS ve mikroyapısal inceleme yöntemleri. Okuma, sunum, tartışma yok
10 TGA, DTA ve DSC ısıl analiz yöntemleri. Okuma, sunum, tartışma yok
11 GC-MS, HPLC, bağlayıcı ve boya analizleri. Okuma, sunum, tartışma yok
12 Provenans, sahtecilik araştırmaları ve müdahale öncesi analizler. Okuma, sunum, tartışma yok
13 Seramik, metal, cam ve pigmentlere ilişkin vaka çalışmaları. Okuma, sunum, tartışma yok
14 Öğrenci sunumları, analiz raporlarının değerlendirilmesi ve genel tekrar. Okuma, sunum, tartışma yok
15 Genel değerlendirme ve ders konularının tekrarı. Okuma, sunum, tartışma yok
16 Final sınavı Final sınavı Final sınavı

Ders Kitabı / Malzemesi / Önerilen Kaynaklar

Pollard, A. M., Batt, C. M., Stern, B., & Young, S. M. M. (2007). Analytical Chemistry in Archaeology. Cambridge: Cambridge University Press. Brothwell, D. R., & Pollard, A. M. (Eds.). (2001). Handbook of Archaeological Sciences. Chichester: John Wiley & Sons. Ciliberto, E., & Spoto, G. (Eds.). (2000). Modern Analytical Methods in Art and Archaeology. New York: John Wiley & Sons. Edwards, H. G. M., & Chalmers, J. M. (Eds.). (2005). Raman Spectroscopy in Archaeology and Art History. Cambridge: Royal Society of Chemistry. Janssens, K., & Van Grieken, R. (Eds.). (2004). Non-Destructive Microanalysis of Cultural Heritage Materials. Amsterdam: Elsevier.

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları

yok

Değerlendirme

Staj Durumu

yok

İş Yükü Hesaplaması

Etkinlikler Sayısı Süresi (saat) Toplam İş Yükü (saat)
Ara Sınav 1 3 3
Final Sınavı 1 3 3
Makale Kritik Etme 14 3 42
Ödev Problemleri için Bireysel Çalışma 14 6 84
Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma 3 2 6
Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma 3 2 6
Okuma 14 3 42
Toplam İş Yükü (saat) 186

Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi

PÇ 1
ÖÇ 1
ÖÇ 2
ÖÇ 3
ÖÇ 4
ÖÇ 5
ÖÇ 6
ÖÇ 7
ÖÇ 8
ÖÇ 9
ÖÇ 10
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek